Πολλοί καταφεύγουν στη λέξη «ανήθικο» για την κρυονική βιαστικά, συχνά χωρίς να έχουν πει ακριβώς ποια ηθική αρχή παραβιάζεται. Αξίζει να σταθούμε εδώ, γιατί όταν διατυπώσουμε τις αντιρρήσεις με σαφήνεια, οι περισσότερες αποδεικνύονται είτε πράγματα που η ιατρική κάνει ήδη χωρίς αντίρρηση, είτε διαισθήσεις περί παραξενιάς μεταμφιεσμένες σε ηθικά επιχειρήματα. Ας εξετάσουμε σοβαρά και τα επιχειρήματα υπέρ και τα κατά, ξεχωρίζοντας τις πραγματικές ανησυχίες από τις αντιδράσεις.
Το επιχείρημα υπέρ είναι μάλλον απλό
Το βασικό ηθικό επιχείρημα υπέρ της κρυονικής είναι σύντομο. Αν η ταυτότητά μας είναι εγγεγραμμένη στη δομή του εγκεφάλου, και αυτή η δομή μπορεί να διατηρηθεί φυσικά πέρα από το σημείο όπου η σημερινή ιατρική σταματά, τότε η διατήρησή της κρατά τη ζωή ενός ανθρώπου πραγματικά ανοιχτή. Δεν τη τερματίζει. Το όριο που έχει σημασία δεν είναι ο κλινικός θάνατος αλλά ο πληροφοριοθεωρητικός θάνατος: το σημείο στο οποίο οι δομές που κωδικοποιούν τη μνήμη και την προσωπικότητα έχουν καταστραφεί πέρα από κάθε δυνατότητα συμπερασμού ή επιδιόρθωσης. Η επιλογή αυτή, για τον εαυτό μας, δεν βλάπτει κανέναν και διατηρεί κάτι αναντικατάστατο. Μια πράξη που προστατεύει μια ζωή και δεν βλάπτει κανέναν δεν είναι το είδος πράξης που η ηθική συνήθως απαγορεύει. Το βάρος της απόδειξης πέφτει λοιπόν στις αντιρρήσεις. Ακολουθούν οι τρεις πιο ισχυρές.
Αντίρρηση 1: διαταράσσει τη φυσική τάξη ζωής και θανάτου
Η διαίσθηση λέει ότι ο θάνατος είναι φυσικός, ίσως και αυτό που δίνει νόημα στη ζωή, και ότι η αναβολή του αποτελεί παραβίαση. Το πρόβλημα είναι ότι αυτό το επιχείρημα αποδεικνύει πολύ περισσότερα απ' όσα θα ήθελε. Τα εμβόλια, τα αντιβιοτικά, οι μεταμοσχεύσεις οργάνων και οι απινιδωτές «διαταράσσουν τη φυσική τάξη» με τον ίδιο ακριβώς τρόπο: αναβάλλουν έναν θάνατο που η φύση είχε προγραμματίσει. Δεν αποκαλούμε μια μεταμόσχευση καρδιάς ανήθικη επειδή ξεγελά τη φυσική τάξη. Η κρυονική είναι η ίδια παρόρμηση, η παράταση της ζωής, στραμμένη πιο μακριά στον χρόνο. Και το «φυσικό» δεν αποτελεί καθόλου αξιόπιστο οδηγό για το «καλό»· πολλά φυσικά πράγματα είναι φρικτά και πολλά αφύσικα είναι ανθρωπιστικά. Αν η παράταση της ζωής μέσω της ιατρικής είναι ηθική στα πέντε χρόνια, η γραμμή που την κάνει ανήθικη στα πεντακόσια χρειάζεται επιχείρημα, όχι απλή διαίσθηση.
Αντίρρηση 2: σπαταλά πόρους που θα έπρεπε να διατεθούν αλλού
Αυτή είναι σοβαρή αντίρρηση και αξίζει σοβαρή απάντηση, όχι απόρριψη. Δύο σημεία έχουν βαρύτητα. Πρώτον, οι πόροι είναι σε μεγάλο βαθμό ιδιωτικοί: όσοι χρηματοδοτούν τη δική τους διατήρηση, συνήθως μέσω ασφάλισης, δεν αδειάζουν κάποιο κοινό ταμείο περισσότερο από όσους ξοδεύουν σε οποιαδήποτε άλλη προσωπική προτεραιότητα. Δεύτερον, η έρευνα δεν είναι αδιέξοδο ακόμα και αν η αναβίωση δεν έρθει ποτέ. Η δουλειά στην κρυοπροστασία, στη διατήρηση οργάνων και στην ιατρική χαμηλών θερμοκρασιών τροφοδοτεί άμεσα τη μεταμόσχευση και την επείγουσα ιατρική. Σήμερα μια δωρηθείσα καρδιά πρέπει να μεταμοσχευθεί μέσα σε περίπου τέσσερις έως έξι ώρες από την αφαίρεσή της. Η διατήρηση και η επαναθέρμανση ολόκληρων οργάνων μέσω υαλοποίησης αποτελεί ενεργό στόχο της μεταμοσχευτικής ιατρικής. Θα μετέτρεπε μερικές ώρες διάρκειας ζωής σε κάτι πολύ μεγαλύτερο. Η δαπάνη δεν είναι προφανώς χειρότερη από τα αναρίθμητα άλλα πράγματα που οι άνθρωποι επιλέγουν να χρηματοδοτήσουν, και μπορεί να αποδώσει οφέλη πολύ πέρα από την κρυονική.
Αντίρρηση 3: είναι εγωιστική
Η κατηγορία είναι ότι η επιθυμία να ζήσει κανείς περισσότερο, με κάποιο κόστος, είναι εγωκεντρική. Ωστόσο αυτή η κρίση σχεδόν ποτέ δεν εφαρμόζεται με συνέπεια. Δεν αποκαλούμε εγωιστική την επιλογή θεραπείας για καρκίνο, τη χρήση ζώνης ασφαλείας, ή την επιθυμία να δει κανείς τα εγγόνια του να μεγαλώνουν. Η επιθυμία για περισσότερη ζωή είναι μία από τις πιο κοινές ανθρώπινες επιθυμίες, και η πράξη προς αυτή την κατεύθυνση μέσω της ιατρικής συνήθως λέγεται λογική, όχι εγωιστική. Υπάρχει πληρέστερη ανάλυση στο είναι εγωιστική η κρυονική, αλλά η σύντομη εκδοχή είναι ότι μια επιλογή που δεν βλάπτει κανέναν άλλο και πληρώνεται από αυτόν που την κάνει είναι δύσκολο να κατηγορηθεί ως εγωιστική χωρίς να κατηγορηθεί μαζί της και το μεγαλύτερο μέρος της ιατρικής.
Εκεί βρίσκεται η πραγματική ηθική δουλειά
Τίποτα από όλα αυτά δεν σημαίνει ότι η κρυονική είναι απαλλαγμένη από ηθικές τριβές. Τα πραγματικά ερωτήματα είναι πιο συγκεκριμένα και λιγότερο ρητορικά: αν η συναίνεση είναι πράγματι ενημερωμένη δεδομένης της βαθιάς αβεβαιότητας, αν οι πάροχοι είναι ειλικρινείς για τις πιθανότητες, και αν η πρακτική μπορεί να γίνει προσβάσιμη και όχι προνόμιο. Εκεί ανήκει η σοβαρή ηθική προσοχή. Είναι επίσης ερωτήματα που έχουν απάντηση, κάτι που δεν μπορεί να ειπωθεί για το «απλά μου φαίνεται λάθος».
Σύνοψη: Η κρυονική μπορεί να είναι ηθική όταν παρουσιάζεται με ειλικρίνεια, χρηματοδοτείται ιδιωτικά και βασίζεται σε ενημερωμένη συναίνεση. Πραγματικές ηθικές ανησυχίες παραμένουν γύρω από την πρόσβαση, την θεσμική ευθύνη και τους παραπλανητικούς ισχυρισμούς.
Εξερευνήστε αυτό το πρακτικό εργαλείο
Χρησιμοποιήστε το διαδραστικό εργαλείο για να εξερευνήσετε το ερώτημα αυτού του άρθρου.
Φόρτωση του διαδραστικού εργαλείου...
Περαιτέρω ανάγνωση